2024 թվականին «Էվերգրինս»-ը մեկնարկեց «Պահպանության լաբորատորիա» ծրագիրը՝ մեկշաբաթյա կարողությունների զարգացման աշխատաժողով, որը նպատակ ուներ հզորացնել Հայաստանի երիտասարդ բնապահպան առաջնորդներին։ Սեպտեմբերի 30-ից հոկտեմբերի 5-ն անցկացված աշխատաժողովին մասնակցեցին 20 երիտասարդներ Հայաստանի տարբեր տարածաշրջաններից՝ ստեղծելով ուսումնառության, համագործակցության և գործողության կենսունակ միջավայր։

Այս ծրագիրն իրականացվեց Եվրոպայի խորհրդի Եվրոպական երիտասարդական հիմնադրամի աջակցությամբ, որի շնորհիվ հնարավոր եղավ ձևավորել ներառական և ազդեցիկ ծրագիր՝ կենտրոնանալով բնապահպանական կայունության և երիտասարդների հզորացման վրա։

Կարողությունների զարգացում կանաչ ապագայի համար

Աշխատաժողովի ընթացքում մասնակիցները ներգրավվեցին ինտենսիվ սեսիաների մեջ, որոնք ընդգրկում էին կլիմայի և բնապահպանության մի շարք թեմաներ՝ կենսաբազմազանության պահպանումից մինչև կլիմայական արդարություն, շրջանաձև տնտեսություն և կայուն զարգացման ռազմավարություններ։ Սեսիաներն ուղեկցվում էին ինտերակտիվ աշխատարաններով՝ համայնքային կազմակերպման, երիտասարդական առաջնորդության և կայունության համակարգային մտածողության թեմաներով։

Լաբորատորիայի առանցքային բաղադրիչներից էր «Բնության ապագաների շրջանակի» (Nature Futures Framework) ներառումը, որը հանդիսանալով աշխարհայացքային մոտեցում օգնում է պատկերացնել և համատեղ ստեղծել ցանկալի տեսլականներ բնության ու մարդկանց համար։ NFF-ի սեսիաների ընթացքում մասնակիցները բացահայտեցին իրենց արժեքները, ձևավորեցին մարդկանց և բնության ներդաշնակ ապագաներ և դրանք կապեցին կոնկրետ գործողությունների հետ։

Գաղափարներից դեպի գործողություն` համայնքային նախագծեր և ֆինանսավորում

«Պահպանության լաբորատորիայի» կարևորագույն պահերից էր տեղական համայնքային ներգրավման նախագծերի մշակումը։ Էվերգրինսի մենթորների աջակցությամբ յուրաքանչյուր մասնակից մշակեց գաղափար, որը առաջարկում էր լուծում համայնքում առկա բնապահպանական խնդրի վերաբերյալ։ Աշխատաժողովից հետո մասնակիցները հրավիրվեցին ներկայացնելու պաշտոնական առաջարկներ՝ ֆինանսավորում ստանալու նպատակով։

Արդյունքում ընտրվեցին և ֆինանսավորվեցին երեք նախաձեռնություններ, որոնք արդեն հաջողությամբ իրականացվել են՝

Աշոցք, Շիրակի մարզ – Գետերի մաքրման նախաձեռնություն, որը ղեկավարեցին տեղի երիտասարդները՝ ներգրավելով համայնքը և բարձրացնելով իրազեկությունը ջրային ռեսուրսների աղտոտման վերաբերյալ։
Գորիս, Սյունիքի մարզ – Թափոնների դասակարգման և վերամշակման ծրագիր, ինչը նաև ներառեց կրթական սեմինարներ և թափոնների տեսակավորման համակարգերի տեղադրում դպրոցներում։
Գավառ, Գեղարքունիքի մարզ – Ստեղծագործական վերամշակման և էկո-արվեստի ծրագիր, որը թափոններից արվեստի ինստալյացիաներ ստեղծեց՝ խթանելով բնապահպանական պատասխանատվության և էսթետիկայի շուրջ քննարկումներ։

Այս նախաձեռնությունները վկայում են երիտասարդների առաջնորդությամբ իրականացվող բնապահպանական գործողությունների ուժը՝ հիմնված տեղական կարիքների և համայնքային մասնակցելիության վրա։

Գործիքակազմ՝ ոլորտում օգտագործման համար

Ծրագրի շրջանակում Էվերգրինսը նաև մշակել է պրակտիկ ուղեցույց՝ «Երիտասարդական տեսլականներ. Բնության ապագաների շրջանակ և Լավ անտրոպոցենի սերմեր», որը նախատեսված է քաղաքացիական հասարակության կազմակերպությունների, կրթողների և երիտասարդական աշխատողների համար։ Ուղեցույցը ներառում է քայլ առ քայլ հմտություններ, կիրառելի սեմինարի մոդելներ և ուսումնասիրություններ՝ հիմնված մեր փորձի վրա։

«Պահպանության լաբորատորիան» վկայում է հայ երիտասարդների ստեղծարարության, դիմացկունության և առաջնորդական կարողությունների մասին։ Էվերգրինսում մենք հավատում ենք, որ երիտասարդները ոչ միայն ապագայի առաջնորդներն են, այլ նաև այսօրվա հզոր փոփոխության շարժիչ ուժը։